Psikolog NACE kodu nedir ?

Hasan

New member
Psikolog NACE Kodu Nedir? 2026 Güncel Kod, Değişimin Arka Planı ve Mesleki Etkileri

Psikolog NACE Kodu Nedir? Konunun Asıl Merak Edilen Tarafı

Bir psikolog kendi adına danışmanlık merkezi açmaya karar verdiğinde ilk bakışta akla gelen şeyler genellikle mesleki yeterlilik, ofis, danışan güvenliği ve vergi işlemleri oluyor. Fakat iş şirket kuruluşuna, şahıs işletmesine veya vergi kaydına geldiğinde bir anda karşımıza oldukça teknik görünen bir kavram çıkıyor: NACE kodu.

Benim açımdan ilginç olan nokta şu: NACE kodu sadece muhasebecinin bilgisayar ekranında seçtiği birkaç rakamdan ibaret değil. Bir işletmenin hangi ekonomik faaliyeti yürüttüğünü devletin istatistiksel ve idari sistemlerinde tanımlayan önemli bir sınıflandırma. Dolayısıyla psikologlar açısından doğru kodun seçilmesi; vergi, oda kaydı, işyeri faaliyet tanımı ve bazı idari süreçlerle doğrudan ilişkili.

Güncel Türkiye uygulamasında psikolog ve psikoterapist faaliyetleri için karşımıza çıkan temel kod 86.93.00 kodudur. 2026 NACE Rev.2.1 sınıflandırmasında bu faaliyet, psikologların, psikoterapistlerin, psikolojik danışmanların ve psikoanalistlerin faaliyetlerini kapsayan başlık altında yer almaktadır. Ankara Ticaret Odası'nın 2026 NACE Rev.2.1 listesinde de 86.93.00 bu şekilde gösterilmektedir.

Burada özellikle “2026” vurgusunu yapmak gerekiyor. Çünkü internette hâlâ eski NACE kodlarına ilişkin çok sayıda içerik bulunuyor ve arama yapan bir psikolog birbirinden farklı kodlarla karşılaşabiliyor.

Önce En Kısa Cevap: Psikologların NACE Kodu 86.93.00

Bugün için temel cevap:

NACE Kodu: 86.93.00

Faaliyet tanımı: Psikologların, psikoterapistlerin, psikolojik danışmanların ve psikoanalistlerin faaliyetleri (tıp doktorları hariç).

İstanbul Ticaret Odası'nın 2026 tarihli NACE rehberinde de 86.93.00 kodu sağlık hizmetleri meslek grubu içerisinde yer alıyor ve faaliyet adı psikologlar, psikoterapistler, psikolojik danışmanlar ve psikoanalistlerin faaliyetleri şeklinde belirtiliyor.

Bu noktada önemli bir ayrım var: “psikolog” bir meslek unvanı, NACE ise ekonomik faaliyeti sınıflandıran bir sistem. Yani NACE kodu kişinin psikolog olup olmadığını belirleyen bir ruhsat veya mesleki yeterlilik belgesi değil. İşletmenin esas ekonomik faaliyetinin hangi sınıfa girdiğini gösteriyor.

TÜİK de sınıflamaların temel amacının ekonomik ve sosyal faaliyetleri ortak bir kodlama sistemiyle tanımlamak olduğunu açıklıyor. Bu nedenle NACE'yi “meslek kodu” olarak düşünmek biraz eksik kalıyor; daha doğru ifade “ekonomik faaliyet kodu” demek.

Peki Eski Kod Neden Farklıydı? 86.90 Dönemi

Asıl kafa karışıklığının kaynağı burada.

Uzun süre psikolog faaliyetleri NACE Rev.2 kapsamında 86.90 grubunun altında değerlendiriliyordu. Daha ayrıntılı Türkiye altılı sınıflandırmasında ise psikologlar için 86.90.14 koduyla karşılaşmak mümkündü. Bu kod, tıp doktorları dışında yetkili kişilerce sağlanan akıl sağlığı hizmetlerini ve psikologlar ile psikoterapistler tarafından verilen hizmetleri kapsıyordu.

Sonrasında NACE Rev.2.1 ile birlikte psikolog faaliyetleri daha belirgin bir sınıfa taşındı.

TÜİK'in güncel sınıflandırma sistemine göre 2026 itibarıyla Türkiye'de NACE Rev.2.1'in ulusal altılı sınıflaması kullanılmaya başlandı. TÜİK ayrıca 2009-2024 döneminde NACE Rev.2, 2025 yılından itibaren ise NACE Rev.2.1 sınıflandırmasının kullanılmaya başladığını belirtiyor.

Dolayısıyla internette “psikolog NACE kodu 86.90.14” şeklinde eski bilgi görmek tek başına şaşırtıcı değil. O bilgi geçmiş sınıflandırma sistemi açısından anlamlı olabilir; fakat güncel 2026 sınıflandırmasında psikolog faaliyetleri 86.93.00 başlığı altında daha özel bir konuma sahip.

Bence bu değişikliğin önemli tarafı sadece rakamların değişmesi değil. Psikolojik hizmetlerin ekonomik faaliyet sınıflandırmasında daha görünür ve ayrı bir kategoriye taşınması, alanın sağlık hizmetleri içindeki yerinin daha net ifade edilmesi açısından da anlamlı.

NACE Rev.2.1 Neden Ortaya Çıktı?

NACE aslında Türkiye'nin tek başına oluşturduğu bir sistem değil. Avrupa Birliği'nin ekonomik faaliyetleri sınıflandırmak amacıyla kullandığı NACE sistemi, Eurostat çatısı altında geliştiriliyor. Ülkeler kendi ulusal ihtiyaçlarına göre daha ayrıntılı alt sınıflar oluşturabiliyor.

TÜİK'in sınıflama portalında da uluslararası sınıflamalarla ulusal sınıflamalar arasındaki geçişin sağlanmasının temel amaçlardan biri olduğu belirtiliyor.

NACE Rev.2.1'in ortaya çıkmasıyla ekonomik faaliyetler günümüz ekonomisini daha iyi yansıtacak şekilde güncellendi. Özellikle sağlık, teknoloji, dijital hizmetler ve yeni iş modellerindeki değişimler böyle sınıflandırma güncellemelerini gerekli hale getiriyor.

Psikoloji alanı açısından da bu değişimin mantığını görmek mümkün. Günümüzde psikolojik hizmetler yalnızca geleneksel bir muayenehane görüşmesinden ibaret değil. Klinik psikoloji, psikoterapi, çevrim içi görüşmeler, kurumsal psikolojik destek, değerlendirme hizmetleri ve farklı uzmanlık alanları giderek çeşitleniyor.

Bu nedenle eski geniş bir “diğer sağlık hizmetleri” başlığının altında bulunmak yerine psikolog ve psikoterapist faaliyetlerinin daha belirgin bir sınıfa ayrılması oldukça anlaşılır.

Kadın ve Erkek Psikologların NACE Koduna Bakışı Farklı Olabilir mi?

Burada özellikle dikkat edilmesi gereken bir konu var: Kadınlar şöyle, erkekler böyle demek bilimsel açıdan doğru olmaz. Her iki grubun içinde de birbirinden tamamen farklı mesleki yaklaşımlar var.

Ancak toplumsal roller ve mesleki deneyimler bazı bakış açılarını etkileyebiliyor.

Örneğin bazı erkek psikologlar işletme kurarken daha stratejik bir çerçeveden yaklaşabiliyor: “Doğru kod nedir, maliyet ne olacak, hangi faaliyet daha sonra sorun çıkarmaz, şirket yapısı nasıl kurulmalı?” gibi sorular ön plana çıkabiliyor.

Bazı kadın psikologlarda ise çalışma ortamının danışan deneyimi, güven, mahremiyet, erişilebilirlik ve topluluk boyutu daha fazla öne çıkabiliyor.

Fakat bunu cinsiyetin doğal bir sonucu olarak görmemek gerekiyor. Aynı stratejik yaklaşımı benimseyen kadın psikologlar da var; işletme yönetiminde topluluk ve empatiyi öne çıkaran erkek psikologlar da. Eğitim, yaş, uzmanlık alanı, ekonomik koşullar ve kişisel deneyimler çok daha belirleyici olabilir.

Bence burada asıl önemli soru şu: Psikoloji hizmetini yalnızca ekonomik bir faaliyet olarak mı değerlendirmeliyiz, yoksa ekonomik sınıflandırmanın yanında sosyal ve insani boyutunu da ayrıca düşünmeli miyiz?

NACE birinci soruya cevap verir. İkinci soru ise mesleğin toplumsal boyutuyla ilgilidir.

86.93.00 Kodunun Psikolog Açısından Pratik Önemi

Bir psikolog kendi faaliyetini ticari veya mesleki bir yapı üzerinden yürütüyorsa NACE kodu çeşitli idari süreçlerde karşısına çıkabilir.

Örneğin:

- işletme kuruluş işlemleri,

- vergi kaydı,

- ticaret veya esnaf odası kayıtları,

- faaliyet belgesi,

- işyeri sınıflandırması,

- bazı SGK ve iş sağlığı-güvenliği süreçleri,

- ekonomik istatistikler

gibi alanlarda faaliyet kodu kullanılabilir.

İstanbul Ticaret Odası'nın güncel kayıtlarında da aktif psikoloji işletmelerinin 86.93.00 koduyla kayıtlı örnekleri bulunuyor.

Fakat burada önemli bir uyarı yapmak gerekiyor: NACE kodunun doğru olması, tek başına psikologluk faaliyetinin bütün hukuki gerekliliklerini yerine getirdiği anlamına gelmez.

Bu ayrım çok önemli.

NACE kodu faaliyet sınıflandırmasıdır. Mesleki yetki, işyeri açma koşulları, sağlık mevzuatı, vergi uygulaması veya psikoterapiye ilişkin hukuki düzenlemeler ise başka konulardır.

Dolayısıyla “86.93.00 kodunu aldım, artık bütün süreç tamam” düşüncesi doğru olmaz.

Psikolog ile Psikiyatrist Neden Aynı NACE Kodunda Değil?

Bu konu da forumlarda sıkça karıştırılıyor.

Psikolog ve psikiyatrist aynı alanla ilişkili olsa da mesleki eğitimleri ve hukuki statüleri farklıdır. NACE sınıflandırması da bu ayrımı yansıtıyor.

Güncel NACE Rev.2.1 sınıflandırmasında psikolog ve psikoterapist faaliyetleri 86.93 kapsamında bulunurken psikiyatri faaliyetleri farklı bir sınıflandırmada yer alıyor. Avrupa NACE Rev.2.1 sınıflandırmasında 86.93 psikolog ve psikoterapistlerin faaliyetleri için ayrılmışken psikiyatristler 86.22 kapsamındaki tıbbi uygulamalar içerisinde değerlendiriliyor.
 
Üst